
Liên minh châu Âu (EU) vừa thực hiện một bước đi cứng rắn mới trong chính sách thương mại và công nghiệp, khi quyết định áp mức thuế chống bán phá giá rất cao đối với corundum nóng chảy nhập khẩu từ Trung Quốc. Động thái này phản ánh rõ nỗ lực của EU trong việc củng cố tính tự chủ chiến lược, bảo vệ hệ sinh thái công nghiệp nội khối và giảm dần sự phụ thuộc vào các nguồn cung bên ngoài, đặc biệt là từ Trung Quốc.
Ngày 16/1 (giờ Brussels), Ủy ban châu Âu (EC) thông báo áp dụng thuế chống bán phá giá dao động từ 88,7% đến 110,6% đối với corundum nóng chảy nhập khẩu từ Trung Quốc. Đây được xem là một trong những mức thuế cao nhất mà EU từng áp dụng đối với một loại nguyên liệu công nghiệp có ý nghĩa chiến lược.
Bên cạnh mức thuế nặng, EC cũng thiết lập hạn ngạch nhập khẩu miễn thuế ở mức rất hạn chế, nhằm đảm bảo nguồn cung tối thiểu cho thị trường EU trong giai đoạn chuyển tiếp, đồng thời tránh gây sốc cho các ngành công nghiệp phụ thuộc vào loại nguyên liệu này.
Corundum nóng chảy, còn được gọi là alumina nóng chảy, là nguyên liệu đầu vào quan trọng trong nhiều lĩnh vực sản xuất cốt lõi của châu Âu, bao gồm:
Ngành luyện thép và gia công kim loại
Sản xuất thủy tinh kỹ thuật cao
Công nghiệp gốm sứ và vật liệu chịu lửa
Đặc biệt quan trọng đối với ngành công nghiệp quốc phòng
Nhờ đặc tính chịu nhiệt, độ cứng và độ bền cao, corundum nóng chảy được xem là vật liệu không thể thay thế trong nhiều ứng dụng chiến lược.
Trong nhiều năm qua, EU phụ thuộc đáng kể vào nguồn corundum nóng chảy nhập khẩu từ Trung Quốc, do chi phí thấp và nguồn cung dồi dào. Tuy nhiên, sự phụ thuộc này ngày càng bộc lộ rủi ro, nhất là trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị, gián đoạn chuỗi cung ứng và cạnh tranh chiến lược toàn cầu gia tăng.
Trong tuyên bố chính thức, EC nhấn mạnh rằng các biện pháp thuế mới nhằm chống lại hoạt động bán phá giá gây tổn hại nghiêm trọng đến thị trường EU. Theo đánh giá của EC, corundum nóng chảy từ Trung Quốc đã được bán vào thị trường châu Âu với mức giá thấp không công bằng, gây sức ép lớn lên các nhà sản xuất nội địa.
Ủy ban châu Âu cảnh báo rằng sự phụ thuộc quá mức vào một nguồn cung duy nhất có thể tạo ra rủi ro mang tính hệ thống đối với hệ sinh thái công nghiệp của EU, đặc biệt trong các lĩnh vực nhạy cảm liên quan đến quốc phòng và an ninh.
“Các biện pháp này không chỉ bảo vệ thị trường EU trước các hành vi thương mại không công bằng, mà còn giúp ngăn chặn những rủi ro dài hạn đối với nền công nghiệp châu Âu,” EC nhấn mạnh.
Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen khẳng định rằng quyết định áp thuế lần này là một phần trong chiến lược dài hạn của EU nhằm đa dạng hóa nguồn cung và giảm phụ thuộc vào Trung Quốc đối với các nguyên liệu được coi là then chốt cho năng lực công nghiệp.
Theo bà, các biện pháp thương mại mới không nhằm “đóng cửa” thị trường EU, mà hướng tới việc xây dựng một chuỗi cung ứng an toàn, bền vững và có khả năng chống chịu tốt hơn trước các cú sốc bên ngoài.
EC cho rằng việc bảo vệ ngành sản xuất nguyên liệu trong khối sẽ giúp ổn định nguồn cung cho các doanh nghiệp ở khâu hạ nguồn, từ đó nâng cao năng lực cạnh tranh tổng thể của nền kinh tế EU.
Động thái áp thuế mạnh tay với corundum nóng chảy có thể làm gia tăng căng thẳng trong quan hệ thương mại giữa EU và Trung Quốc, trong bối cảnh hai bên vốn đã tồn tại nhiều bất đồng về trợ cấp công nghiệp, công nghệ cao và chuỗi cung ứng chiến lược.
Trong ngắn hạn, các doanh nghiệp sử dụng corundum nóng chảy có thể phải đối mặt với chi phí đầu vào tăng cao. Tuy nhiên, về dài hạn, chính sách này được kỳ vọng sẽ tạo điều kiện để ngành sản xuất nội địa EU phục hồi và mở rộng, giảm thiểu rủi ro phụ thuộc bên ngoài.
Quyết định áp thuế chống bán phá giá cao đối với corundum nóng chảy cho thấy EU đang ngày càng chủ động và quyết đoán hơn trong chính sách công nghiệp, đặc biệt với các nguyên liệu có ý nghĩa chiến lược.
Trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu ngày càng gay gắt, EU dường như sẵn sàng sử dụng các công cụ thương mại mạnh mẽ hơn để bảo vệ lợi ích kinh tế, an ninh và công nghiệp dài hạn.
Việc EU áp thuế chống bán phá giá lên tới hơn 110% đối với corundum nóng chảy nhập khẩu từ Trung Quốc không chỉ là một biện pháp thương mại đơn thuần, mà còn mang thông điệp chiến lược rõ ràng về tự chủ công nghiệp và an ninh chuỗi cung ứng. Trong thời gian tới, chính sách này nhiều khả năng sẽ tiếp tục định hình lại quan hệ thương mại EU – Trung Quốc, đồng thời tác động sâu rộng đến cấu trúc ngành công nghiệp của châu Âu.