Lạm phát tại Mỹ tiếp tục duy trì ở mức cao hơn mục tiêu của Cục Dự trữ Liên bang (Fed) khi chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 2 tăng đúng như dự báo của thị trường. Tuy nhiên, bức tranh lạm phát có thể sớm thay đổi khi những căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông đang tạo ra áp lực mới đối với giá năng lượng và chuỗi cung ứng toàn cầu.
Theo số liệu mới nhất từ Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS), chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của nước này đã tăng 0,3% trong tháng 2, sau khi tăng 0,2% trong tháng 1. Mức tăng này phù hợp với dự báo của các nhà kinh tế và không gây bất ngờ cho thị trường.
Tính theo năm, CPI tăng 2,4% so với cùng kỳ năm trước, không thay đổi so với tháng 1 và vẫn cao hơn mục tiêu lạm phát 2% mà Fed đặt ra.
Dữ liệu mới cho thấy lạm phát tại nền kinh tế lớn nhất thế giới đang ổn định nhưng vẫn chưa hoàn toàn được kiểm soát. Điều này khiến các nhà hoạch định chính sách phải cân nhắc kỹ lưỡng trước khi đưa ra quyết định nới lỏng tiền tệ.
Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu vẫn nhiều biến động, báo cáo CPI tháng 2 được xem là một trong những chỉ báo quan trọng giúp Fed đánh giá triển vọng lạm phát trong thời gian tới.
Một chỉ số quan trọng khác được giới kinh tế theo dõi là lạm phát lõi (core CPI) – chỉ số loại bỏ các yếu tố có biến động mạnh như thực phẩm và năng lượng.
Trong tháng 2, CPI lõi tăng 0,2% so với tháng trước, tương đương mức tăng của tháng 1 và đúng với dự báo của thị trường. Tính theo năm, lạm phát lõi đạt 2,5% và giữ nguyên trong ba tháng liên tiếp.
Việc lạm phát lõi ổn định cho thấy áp lực giá cả trong nền kinh tế chưa tăng tốc mạnh. Tuy nhiên, mức 2,5% vẫn cao hơn mục tiêu 2% của Fed, đồng nghĩa ngân hàng trung ương Mỹ vẫn cần duy trì lập trường thận trọng.
Theo nhiều chuyên gia, lạm phát lõi thường phản ánh xu hướng dài hạn của nền kinh tế, vì vậy sự ổn định của chỉ số này cho thấy quá trình kiểm soát lạm phát đang tiến triển nhưng chưa hoàn toàn kết thúc.
Trong cơ cấu CPI tháng 2, chi phí nhà ở (shelter) tiếp tục là yếu tố đóng góp lớn nhất vào mức tăng chung của lạm phát.
Chỉ số này tăng 0,2% trong tháng, phản ánh chi phí thuê nhà và giá nhà vẫn duy trì ở mức cao tại nhiều khu vực của Mỹ.
Bên cạnh đó, một số nhóm hàng hóa và dịch vụ khác cũng ghi nhận mức tăng đáng kể:
Thực phẩm tăng 0,4% so với tháng trước
Năng lượng tăng 0,6%
Giá các dịch vụ như chăm sóc y tế, giáo dục và vé máy bay cũng tăng
Ngược lại, một số nhóm hàng hóa ghi nhận xu hướng giảm như xe đã qua sử dụng, bảo hiểm xe cơ giới và dịch vụ viễn thông.
Những biến động này cho thấy áp lực lạm phát hiện nay phần lớn đến từ các dịch vụ thiết yếu và chi phí sinh hoạt, thay vì hàng hóa tiêu dùng.
Dù số liệu lạm phát tháng 2 không gây bất ngờ, nhiều chuyên gia cho rằng dữ liệu này chỉ phản ánh tình hình trước khi các căng thẳng địa chính trị mới bùng phát.
Theo các nhà phân tích, chiến dịch quân sự chung giữa Mỹ và Israel nhằm vào Iran – bắt đầu từ cuối tháng 2 – đang gây ra những biến động lớn trên thị trường năng lượng.
Giá dầu từng vượt 100 USD/thùng trước khi hạ nhiệt, trong khi giá xăng tại Mỹ đã tăng mạnh trong những tuần gần đây.
Ngoài năng lượng, xung đột tại Trung Đông còn làm gián đoạn nhiều chuỗi cung ứng toàn cầu, đặc biệt trong lĩnh vực dầu mỏ và phân bón. Điều này có thể khiến chi phí sản xuất và giá thực phẩm tăng trong các tháng tới.
Một số chuyên gia cảnh báo rằng nếu giá dầu duy trì ở mức cao, lạm phát tại Mỹ có thể quay trở lại xu hướng tăng trong năm 2026.
Trong bối cảnh lạm phát vẫn cao hơn mục tiêu và các rủi ro mới đang xuất hiện, thị trường tài chính đang điều chỉnh kỳ vọng về chính sách tiền tệ của Fed.
Nhiều nhà đầu tư cho rằng Fed có thể phải duy trì lãi suất ở mức cao trong thời gian dài hơn để đảm bảo lạm phát không quay trở lại.
Một số dự báo cho thấy lãi suất điều hành của Fed có thể tiếp tục nằm trong vùng 3,5% – 3,75% trong thời gian tới nếu áp lực giá cả không giảm nhanh.
Ông Chris Zaccarelli, Giám đốc đầu tư tại Northlight Asset Management, nhận định rằng báo cáo CPI mới nhất mang lại một tín hiệu tích cực khi lạm phát không vượt dự báo. Tuy nhiên, ông cũng nhấn mạnh rằng dữ liệu này mang tính “nhìn lại” và chưa phản ánh tác động của cuộc xung đột mới tại Trung Đông.
Theo ông, Fed có thể sẽ tiếp tục theo dõi diễn biến lạm phát trong vài tháng tới trước khi đưa ra bất kỳ thay đổi đáng kể nào trong chính sách tiền tệ.
Sau khi số liệu lạm phát được công bố, thị trường tài chính toàn cầu phản ứng khá thận trọng.
Giá vàng thế giới ghi nhận áp lực bán nhẹ khi dữ liệu CPI không mang lại yếu tố bất ngờ. Tại thời điểm khoảng 23h10 ngày 11/3 (giờ Việt Nam), giá vàng giao ngay quanh mức 5.163,6 USD/ounce, giảm khoảng 70 USD so với một ngày trước.
Thông thường, vàng được xem là tài sản trú ẩn trước lạm phát. Tuy nhiên, khi dữ liệu CPI không quá nóng và Fed có thể duy trì lãi suất cao, chi phí cơ hội nắm giữ vàng tăng lên, khiến giá kim loại quý này chịu áp lực.
Nhìn tổng thể, báo cáo CPI tháng 2 cho thấy lạm phát tại Mỹ đang trong trạng thái “ổn định nhưng chưa an toàn”.
Mức tăng 2,4% theo năm cho thấy nền kinh tế đã tiến gần hơn tới mục tiêu 2% của Fed, song vẫn còn một khoảng cách nhất định.
Trong ngắn hạn, triển vọng lạm phát sẽ phụ thuộc vào một số yếu tố quan trọng:
Diễn biến giá dầu và thị trường năng lượng toàn cầu
Tác động của xung đột địa chính trị
Chi phí nhà ở và dịch vụ trong nước
Chính sách tiền tệ của Fed
Nếu giá năng lượng tiếp tục tăng mạnh do bất ổn địa chính trị, lạm phát tại Mỹ có thể quay trở lại xu hướng tăng trong các quý tới.
Ngược lại, nếu chuỗi cung ứng ổn định và chi phí nhà ở giảm dần, Fed có thể có thêm dư địa để xem xét nới lỏng chính sách tiền tệ.