Khi làn sóng thuế quan gia tăng và chính sách thương mại toàn cầu trở nên khó đoán định hơn bao giờ hết, các CEO hàng đầu thế giới đang đứng trước một lựa chọn bắt buộc: hoặc thích nghi nhanh chóng, hoặc tụt lại phía sau. Những quyết định chiến lược không còn chỉ xoay quanh tăng trưởng hay lợi nhuận, mà còn là khả năng ứng biến với các cú sốc địa chính trị và chính sách.
Không còn là những tuyên bố xa xôi từ các chính trị gia, thuế quan hiện diện trong từng cuộc họp chiến lược và báo cáo thu nhập doanh nghiệp. Mùa báo cáo lần này, từ ngành nhôm, hàng không, năng lượng cho đến thực phẩm và ngân hàng, các lãnh đạo cấp cao đều phát đi cùng một tín hiệu: thế giới kinh doanh đã bước sang một giai đoạn mới – nơi chính sách là một phần cốt lõi trong quản trị rủi ro.
Ông Trond Olaf Christophersen, Giám đốc Tài chính của Hydro, thẳng thắn chia sẻ với CNBC: “Chúng tôi không chỉ lo ngại về chi phí thuế quan. Vấn đề là nếu khách hàng chuyển sang vật liệu thay thế như thép hoặc nhựa, ngành nhôm sẽ mất vị thế trong dài hạn.” Câu chuyện của Hydro không đơn độc, mà phản ánh một làn sóng chuyển dịch rộng khắp trong tư duy điều hành doanh nghiệp.
Một trong những phản ứng phổ biến nhất từ các tập đoàn đa quốc gia là đẩy mạnh chiến lược “nearshoring” – đưa sản xuất đến gần thị trường tiêu thụ.
Tại Ericsson, CEO Börje Ekholm tự tin rằng nhà máy tại Bắc Mỹ đi vào hoạt động từ năm 2020 là “nước cờ chiến lược” khi khủng hoảng xảy ra. “Chúng tôi đã có nhãn ‘Made in USA’ từ sớm, và điều đó giờ là lợi thế lớn trong bối cảnh biến động chính sách,” ông nói.
Volvo Cars cũng đang tập trung vào nội địa hóa. CEO Håkan Samuelsson cho biết hãng muốn tận dụng tối đa công suất nhà máy tại Nam Carolina. “Chúng tôi tổ chức lại theo khu vực để mỗi đội có thể phản ứng nhanh với thay đổi chính sách,” ông cho biết.
Không chỉ các hãng sản xuất, lĩnh vực dược phẩm cũng không đứng ngoài cuộc. CEO AstraZeneca – ông Pascal Soriot – tiết lộ kế hoạch đầu tư 50 tỷ USD tại Mỹ nhằm thích ứng với môi trường chính sách mới. “Chúng tôi có nhiều lý do để mở rộng tại đây,” ông khẳng định.
Không phải công ty nào cũng có thể nhanh chóng dời nhà máy. Với những doanh nghiệp có dây chuyền phức tạp hoặc ngành công nghiệp đặc thù, đàm phán với chính phủ trở thành “vũ khí” để vượt bão thuế.
Tại Rolls-Royce, CFO Helen McCabe cho biết công ty đã phối hợp với chính phủ Anh và Mỹ để xin miễn trừ thuế quan đối với các bộ phận máy bay quan trọng. “Vấn đề không chỉ là thuế, mà là cả việc sắp xếp lại chuỗi cung ứng sao cho hiệu quả hơn,” bà nói.
CEO Skanska, ông Anders Danielsson, bổ sung: “Chúng tôi tách biệt rõ ràng hệ thống dữ liệu giữa Mỹ và châu Âu. Đây là chiến lược có chủ ý vì an ninh công nghệ đang là ưu tiên hàng đầu.”
Đối mặt với chi phí tăng cao, nhiều doanh nghiệp chọn cách chia sẻ gánh nặng với người tiêu dùng – dù phải đánh đổi bằng sức mua.
Lindt & Sprüngli, thương hiệu chocolate cao cấp, đã tăng giá gần 16% trong năm nay để đối phó với giá ca cao tăng vọt do hạn chế xuất khẩu tại Tây Phi. “Chúng tôi chỉ ghi nhận mức giảm sản lượng 4.6%, nhưng xu hướng người tiêu dùng Mỹ nhạy cảm hơn với giá đang rõ rệt,” CEO Adalbert Lechner cho biết.
CEO Givaudan – ông Gilles Andrier – cũng cho biết: “Chúng tôi nhập nguyên liệu từ châu Phi và Mỹ Latin, nên không tránh khỏi một số thuế quan. Điều đó buộc chúng tôi phải điều chỉnh giá cẩn trọng.”
Ngay cả các doanh nghiệp có nhà máy tại Mỹ hay châu Âu cũng không thoát khỏi ảnh hưởng nếu nguyên liệu đầu vào vẫn phụ thuộc vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
Tuy nhiên, với các doanh nghiệp trong ngành nguyên liệu thô, vấn đề không chỉ là thuế, mà còn là tính bất định chung của thị trường.
Ông Wael Sawan – CEO Shell – chia sẻ: “Biến động giá dầu hiện nay không còn phản ánh cung cầu thực. Đó là hệ quả của đầu cơ tài chính. Điều này khiến việc lập kế hoạch và kiểm soát rủi ro trở nên khó khăn hơn bao giờ hết.”
Trong ngành ngân hàng, nơi ảnh hưởng trực tiếp từ thuế quan thường thấp hơn, những tác động vẫn lan tỏa. CEO UniCredit – ông Andrea Orcel – cho biết: “Giờ đây khi định giá rủi ro, bạn không chỉ nhìn vào thanh khoản hay tín dụng nữa. Bạn phải tính đến bất ổn chính sách, căng thẳng thương mại, và cả rủi ro từ các cuộc bầu cử.”
Mùa báo cáo này đã xác nhận một điều rõ ràng: chính sách đã trở thành yếu tố sống còn trong chiến lược kinh doanh. Các doanh nghiệp không thể chỉ quan tâm đến giá cả hay năng suất – mà cần tích hợp yếu tố địa chính trị, rủi ro pháp lý, và chính sách công nghiệp vào mọi quyết định lớn.
Từ việc đàm phán miễn trừ, đầu tư vào sản xuất nội địa, đến điều chỉnh chiến lược giá – tất cả đều là biểu hiện của một kỷ nguyên mới trong quản trị doanh nghiệp toàn cầu. Ở đó, linh hoạt và nhạy bén với chính sách sẽ là chìa khóa để các công ty không chỉ tồn tại, mà còn vươn lên mạnh mẽ giữa những cơn bão thuế quan sắp tới.
.png){kind=logo}
Tiếng Việt
English
