.png){kind=logo}
Tiếng Việt
English
Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông leo thang mạnh mẽ, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) vừa phát đi thông điệp cứng rắn nhưng thận trọng: nước này chưa đưa ra quyết định tham gia bất kỳ chiến dịch quân sự nào nhằm vào Iran, song khẳng định giữ nguyên quyền tự vệ trước các cuộc tấn công bằng tên lửa và máy bay không người lái mà họ phải hứng chịu.
Diễn biến mới nhất không chỉ tác động tới cục diện an ninh khu vực mà còn khiến giới đầu tư toàn cầu theo dõi sát sao, đặc biệt trong bối cảnh Trung Đông giữ vai trò trọng yếu với chuỗi cung ứng năng lượng thế giới.
Theo nguồn tin được hãng tin Axios dẫn lại từ các quan chức am hiểu vấn đề, UAE đang cân nhắc một bước đi chưa từng có tiền lệ: tham gia các cuộc tấn công nhằm vào Iran để đáp trả các đợt tập kích bằng tên lửa và thiết bị bay không người lái.
Axios cho biết, UAE đang xem xét các biện pháp “phòng thủ chủ động” nhằm vào Iran. Tuy nhiên, nước này khẳng định chưa tham chiến dưới bất kỳ hình thức nào. Dù vậy, thực tế là UAE đã trở thành một trong những quốc gia hứng chịu số lượng tấn công lớn nhất kể từ khi xung đột nổ ra.
Bộ Ngoại giao UAE tuyên bố rõ ràng:
“UAE vẫn giữ quyền tự vệ của mình. Chúng tôi chưa đưa ra bất kỳ quyết định nào về việc thay đổi lập trường phòng thủ để đáp trả các cuộc tấn công liên tiếp.”
Thông điệp này cho thấy Abu Dhabi đang giữ thế cân bằng: vừa không chính thức leo thang xung đột, vừa phát tín hiệu rằng mọi lựa chọn phòng vệ vẫn được đặt trên bàn.
Theo Bộ Quốc phòng UAE ngày 3/3, kể từ khi xung đột bắt đầu, Iran đã phóng tổng cộng 186 tên lửa đạn đạo về phía UAE.
Cụ thể:
172 tên lửa bị đánh chặn
13 tên lửa rơi xuống biển
1 tên lửa rơi xuống lãnh thổ UAE
Bên cạnh đó, có 812 máy bay không người lái (UAV) được phát hiện:
755 UAV bị đánh chặn
57 UAV bay đến mục tiêu bên trong lãnh thổ UAE
Con số này cho thấy hệ thống phòng không của UAE đang hoạt động với cường độ rất cao, đồng thời phản ánh mức độ nghiêm trọng của mối đe dọa.
Đáng chú ý, theo Axios, UAE thậm chí còn bị nhắm mục tiêu thường xuyên hơn cả Israel trong cùng giai đoạn xung đột. Điều này làm dấy lên câu hỏi về chiến lược răn đe và năng lực phòng thủ dài hạn của quốc gia vùng Vịnh này.
Thuật ngữ “phòng thủ chủ động” trong bối cảnh hiện nay mang hàm ý rộng hơn việc đánh chặn tên lửa. Nó có thể bao gồm:
Tấn công phủ đầu các bệ phóng
Nhắm vào cơ sở hạ tầng quân sự
Triển khai chiến dịch mạng hoặc tác chiến điện tử
Tuy nhiên, việc một quốc gia vùng Vịnh như UAE cân nhắc hành động vượt ra ngoài phòng thủ truyền thống sẽ tạo ra tiền lệ quan trọng. Điều này có thể làm thay đổi toàn bộ cấu trúc an ninh khu vực.
Các quan chức UAE được dẫn lời cho rằng “không một quốc gia nào trên thế giới lại không đánh giá lại thế trận phòng thủ của mình trong hoàn cảnh như vậy”. Đây là lập luận nhằm chính danh hóa việc xem xét các phương án mạnh tay hơn.
Tuy nhiên, ranh giới giữa “phòng thủ chủ động” và “tham chiến” là vô cùng mong manh – đặc biệt trong một khu vực vốn đã căng thẳng kéo dài nhiều thập kỷ.
UAE là một trong những trung tâm tài chính – năng lượng lớn của Trung Đông, đồng thời giữ vai trò quan trọng trong OPEC. Bất kỳ nguy cơ leo thang quân sự nào cũng có thể:
Đẩy giá dầu tăng mạnh do lo ngại gián đoạn nguồn cung
Gia tăng biến động trên thị trường ngoại hối và chứng khoán khu vực
Tăng chi phí bảo hiểm hàng hải tại Vịnh Ba Tư
Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu vẫn mong manh trước áp lực lạm phát và rủi ro địa chính trị, việc một trung tâm kinh tế như UAE bị tấn công quy mô lớn là tín hiệu không thể xem nhẹ.
Giới phân tích cho rằng nếu UAE chuyển từ phòng thủ sang phản công, thị trường năng lượng có thể chứng kiến một đợt biến động mạnh tương tự những giai đoạn căng thẳng cao điểm trước đây tại eo biển Hormuz.
Từ góc độ chiến lược, UAE đang đứng trước ba lựa chọn chính:
Tiếp tục duy trì phòng thủ thuần túy, tăng cường đánh chặn và củng cố hệ thống phòng không.
Triển khai phòng thủ chủ động có giới hạn, nhắm vào các mục tiêu cụ thể nhưng tránh mở rộng chiến dịch.
Tham gia chiến dịch quân sự quy mô lớn hơn, điều có thể làm thay đổi cán cân xung đột khu vực.
Mỗi lựa chọn đều đi kèm rủi ro đáng kể. Trong khi phản công có thể tăng cường răn đe, nó cũng có thể kéo UAE vào vòng xoáy trả đũa không hồi kết.
Tuyên bố của UAE cho thấy quốc gia này đang cố gắng giữ thế chủ động mà không chính thức leo thang xung đột. Tuy nhiên, với hơn 800 UAV và 186 tên lửa đạn đạo đã được ghi nhận, áp lực chính trị – quân sự trong nước chắc chắn không nhỏ.
Trong bối cảnh Trung Đông vốn nhạy cảm, bất kỳ thay đổi nào trong lập trường của UAE đều có thể tạo ra hiệu ứng dây chuyền trên cả phương diện an ninh lẫn kinh tế toàn cầu.
Hiện tại, Abu Dhabi vẫn nhấn mạnh quyền tự vệ và chưa đưa ra quyết định tham chiến. Nhưng câu hỏi lớn đặt ra là: nếu các đợt tấn công tiếp diễn với cường độ tương tự, liệu lập trường này có còn giữ nguyên?
Giới đầu tư, các nhà hoạch định chính sách và thị trường năng lượng quốc tế đang theo dõi sát từng diễn biến – bởi bất kỳ bước đi nào của UAE lúc này đều có thể trở thành nhân tố kích hoạt một chu kỳ biến động mới tại Trung Đông.
